Zarządzanie wielokrotnym wykorzystaniem/recyklingiem terenów Circular Land Use Management

Akronim projektu: CIRCUSE

Priorytet 4: Podniesienie konkurencyjności oraz atrakcyjności miast i regionów 

4.1. Rozwój policentrycznych struktur osadniczych oraz współpracy terytorialnej

Głównym celem projektu CIRCUSE jest wzmocnienie systemów zarządzania terenami poprzemysłowymi przez zastosowanie metody wielokrotnego wykorzystywania terenów w miastach. To podejście stanowić będzie narzędzie planowania gospodarczego i przestrzennego w gminie ale również może być przydatnym narzędziem w skali regionu.
 

Krótki opis projektu:

Panująca w Europie tendencja „rozlewania się” miast (urban sprawl) jak również procesy zmian gospodarczych i demograficznych mają wpływ na wykorzystanie przestrzeni w sposób niekonkurencyjny i niezgodny z zasadami zrównoważonego rozwoju. Rozproszony charakter struktur przestrzennych, wysoki poziom zapotrzebowania na nowe tereny oraz energię przyspieszają proces zmian klimatu. Proponowana w projekcie metoda Zarządzania Wielokrotnym Wykorzystaniem Terenów stanowi narzędzie wspomagające zrównoważoną gospodarkę terenami, uwzględniającą cele gospodarcze, społeczne i środowiskowe.
W projekcie CIRCUSE partnerzy zamierzają podjąć działania nad wypracowaniem nowej wizji zagospodarowania terenów, przy pomocy nowych narzędzi i wdrożeniu nowego podejścia na wybranych obszarach pilotowych. W tym celu zastosowana zostanie metoda Zarządzania Wielokrotnym Wykorzystaniem Terenów (Circular Land Use Management).

Projekt ma charakter aplikacyjny, będzie stanowił wkład w rozwój metod gospodarki przestrzennej uwzględniających potrzeby przyjaznego środowiskowo recyklingu terenów. Realizacja projektu przyczyni się do wzmocnienia ochrony zasobów przestrzeni a także do zapobiegania wpływom środowiskowym w postaci zmian klimatu. Wtórne wykorzystywanie przestrzeni w miastach zapobiegnie „rozlewaniu się” osadnictwa, a co za tym idzie, zwiększaniu długości dojazdów do odległych dzielnic w miastach. Ten istotny aspekt został także uwzględniony w projekcie.
Poza planowanymi w projekcie akcjami pilotowymi, w ramach projektu powstaną materiały prezentujące wyniki prac międzynarodowego zespołu, obejmujące kompendium wiedzy na temat praktyki wielokrotnego wykorzystywania terenów z zastosowaniem proponowanej w projekcie metody. W trakcie realizacji projektu będą się odbywały szkolenia, a także będzie prowadzona strona internetowa prezentująca bieżące informacje o działaniach i osiągnięciach projektu

Zadanie jest skierowane do władz samorządowych lokalnych i regionalnych. Wyniki prac będą mogły być wykorzystane przez władze samorządowe w działaniach w zakresie gospodarowania terenami w sposób zrównoważony, zapewniający wybranie sposobu użytkowania terenów poprzemysłowych i obszarów odnowy miejskiej w najbardziej korzystnym z punktu widzenia społecznego, gospodarczego i ekologicznego, kierunku. Przedstawione w ramach zadania rozwiązania na konkretnych przykładach terenów będą stanowiły wzór do wykorzystania dla innych obszarów. Ponadto opracowane materiały szkoleniowe w postaci kompendium wiedzy dotyczącej wielokrotnego wykorzystania terenów i innych publikacji będą cennym przewodnikiem w dalszym postępowaniu z terenami poprzemysłowymi w skali gminy.

Efektem rzeczowym realizacji projektu będą opublikowane materiały o różnym charakterze: dokument strategii europejskiej, kompendium wiedzy na temat wielokrotnego strategicznego wykorzystywania terenów w miastach, materiały szkoleniowe oraz plany działania dla poszczególnych obszarów pilotowych w 6 krajach.
 

W wyniku realizacji projektu przewiduje się następujące efekty:
 

- W odniesieniu do Strategii w skali ogólnoeuropejskiej:
Opracowanie Karty Gospodarki Przestrzennej w Europie Środkowej (włączając w to zarządzanie gospodarką przestrzenną w sposób konkurencyjny i przeciwdziałający zmianom klimatu)
 

- W ramach projektu zostaną opracowane narzędzia i instrumenty Zarządzania Wielokrotnym Wykorzystaniem Terenów:

• Przyjazne dla użytkownika i oparte na GIS narzędzie dla władz lokalnych i regionalnych

• Podręcznik Zarządzania Wielokrotnym Wykorzystaniem Terenów

Efekty realizacji projektów pilotowych:

• Regionalna/Lokalna wizja zagospodarowania terenów w sposób konkurencyjny i przeciwdziałający zmianom klimatu, stworzona przez głównych interesariuszy (z włączeniem jakościowych i ilościowych celów związanych z zapotrzebowaniem miasta na tereny)

• System zarządzania integrujący planowanie przestrzenne i gospodarowanie zasobami środowiska na poziomie sub-regionalnym

• Plan działań zmierzających do zastosowania narzędzi i instrumentów Zarządzania Wielokrotnym Wykorzystaniem Terenów

Wdrożenie projektów demonstracyjnych jako studiów przypadku dla terenów zielonych / rolniczych / wykorzystania tymczasowego / mieszanych struktur urbanistycznych.

Wielokrotne wykorzystywanie terenów w miastach jest projektem o charakterze ściśle proekologicznym. Jednym z jego głównych celów jest minimalizacja wykorzystywania terenów zielonych pod inwestycje, przez zastosowanie metodologii zrównoważonego, strategicznego zarządzania terenami, uwzględniającego ich „cykl życia” oraz potrzeby i możliwości w tym zakresie w skali miasta/gminy. Narzędzie to pozwoli także przeciwdziałać skuteczniej tzw. „rozlewaniu się miast”, co w dużym stopniu również przyczyni się do zmniejszenia oddziaływania transportu na środowisko a zatem pośrednio do obniżenia wpływu na zmiany klimatu.
 

Partnerzy projektu:

• Instytut Ekologii Terenów Uprzemysłowionych, Katowice  – koordynator projektu
• Miasto Piekary Śląskie, Polska
• Niemiecki Instytut Urbanistyki, Berlin, Niemcy

• Landkreis Mittelsachen –Saksonia, Niemcy

• Agencja Ochrony Środowiska Austrii
• Voitsberg/Steiermark, Austria

• Uniwersytet w Bratysławie, Słowacja

• Miasto Trnava, Słowacja
• Instytut Innowacji w Systemach Terytorialnych, Turyn, Włochy
• Gmina Asti, Piedmont, Włochy
• IURS – Instytut Zrównoważonego Rozwoju, Praga, Czechy
• Region Usti – Czechy

Dodatkowych informacji udziela dr Anna Starzewska-Sikorska, Koordynator Projektu CIRCUSE,

e-mail: a.starzewska@ietu.katowice.pl, tel.: 32 254 30 61 wew.275.

U.S. EPA
Methane to LNG
Żory Coal Mine Project












Branżowy Punkt Kontaktowy Programów Badawczych UE




Środowisko a Zdrowie