8-9 października 2004 roku w Instytucie Ekologii Terenów Uprzemysłowionych w Katowicach odbyło się polsko-niemieckie seminarium “Bank problemów technologii ochrony środowiska”. Uczestniczyło w nim 80 przedstawicieli polskich i niemieckich jednostek naukowych oraz ich partnerów przemysłowych zainteresowanych poszukiwaniem i komercyjnym wykorzystaniem innowacyjnych rozwiązań technologicznych służących ochronie środowiska.

Celem seminarium było upowszechnienie najlepszych mechanizmów współpracy jednostek naukowych z przemysłem na przykładzie realizowanych projektów, wskazanie źródeł finansowania prac badawczo-wdrożeniowych wraz z praktycznymi wskazówkami dotyczącymi ubiegania się o te środki.

Referaty zaprezentowali przedstawiciele Komisji Europejskiej, Deutsche Bundesstifung Umwelt, Ministerstwa Nauki i Informatyzacji, Ministerstwa Środowiska, Ministerstwa Gospodarki i Pracy oraz izb handlowych i przemysłowych z obydwu krajów, a także organizacji wspierających polsko-niemieckie partnerstwo naukowe i gospodarcze.

Podczas pierwszej sesji zaprezentowano zakres i doświadczenia polsko-niemieckiej współpracy naukowo-technicznej. Axel Volhard z Departamentu Współpracy z Krajami Europy Centralnej i Wschodniej, Ministerstwa Edukacji i Badań Niemiec przedstawił współpracę polsko-niemiecką w zakresie nauki i technologii realizowaną w ramach umów bilateralnych, wspólnych projektów finansowanych ze środków UE oraz inicjatyw regionalnych BMBF. Podając przykłady wspólnych projektów naukowo-badawczych poinformował, że najwięcej dotyczy medycyny, transportu, nanomateriałów oraz ochrony środowiska. Działalność Stowarzyszenia Fraunhofera zaprezentował Torsten Nyncke, a wkład Stowarzyszenia Helmholtza w koncepcje i technologie na rzecz rozwiązywania problemów środowiskowych omówiła Ursula Schmitz z Umweltforschungszentrum.

Z ogromnym zainteresowaniem przyjęto wystąpienie Jean-Davida Malo, Dyrektoriat ds. Badań Naukowych, Komisji Europejskiej na temat przyszłości nauki europejskiej i założeń do 7. Programu Ramowego Badań, Rozwoju i Prezentacji Unii Europejskiej, który obecnie jest w fazie projektowania. Jean-David Malo omówił propozycje priorytetów i instrumentów finansowych, a także zaprosił do udziału w debacie dotyczącej współkształtowania założeń programu nie tylko środowiska naukowe i gospodarcze, ale także wszystkie osoby i instytucje zainteresowane dialogiem społecznym.

Przedmiotem drugiej sesji były możliwości polsko-niemieckiej współpracy naukowo-technicznej w zakresie technologii ochrony środowiska w ramach inicjatyw i programów europejskich, bilateralnych i regionalnych. Wśród prezentowanych programów znalazły się EUREKA, EUROENVIRON, INTERREG, LIFE, COST oraz Pro-Inno II.

Dyskusję i wymianę doświadczeń kontynuowano w trakcie kolacji integracyjnej.

W drugim dniu seminarium zastanawiano się wspólnie jak zorganizować bank problemów technologii ochrony środowiska. Luk Palmen z Górnośląskiej Agencja Rozwoju Regionalnego z Katowice przedstawił doświadczenia z opracowywania Regionalnej Strategii Innowacji dla Województwa Śląskiego, szczególnie koncentrując się na roli organizacji otoczenia biznesu w identyfikowaniu problemów i dostarczaniu eko-innowacyjnych rozwiązań technologicznych dla MŚP i zakładów przemysłowych.

Przykłady trójstronnej inicjatywy wspierającej działania MŚP na rzecz ochrony środowiska w regionie omówił Wiktor Pawlik, Wiceprezes Unii Izb, Prezes Regionalnej Izby Przemysłowo-Handlowej w Gliwicach.

Doświadczenia instytutów Fraunhofera ze współpracy z przemysłem w zakresie identyfikacji i rozwiązywania problemów technologii ochrony środowiska przedstawił prof. Rolf Kummel, Fraunhofer UMSICHT.

Jak założyć konsorcjum projektu wdrożeniowego radził prof. Andrzej Górak, z Uniwersytetu w Dortmundzie.

W trakcie dyskusji, moderowanej przez prof. Andrzeja Góraka z Uniwersytetu w Dortmundzie i prof. Stanisław Ledakowicza, zastanawiano się jak uczynić ofertę współpracy jednostek badawczo-rozwojowych z przemysłem jeszcze bardziej atrakcyjną i efektywnie wykorzystać środki UE przeznaczone na tworzenie innowacyjnych rozwiązań technologicznych. Zarówno naukowcy niemieccy, jak i polscy stwierdzili wciąż niewielką aktywność przemysłu we włączaniu się w nowe badania, co potwierdziła także mała liczba przedstawicieli przemysłu wśród uczestników seminarium. Andrzej Mizgajski, Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Środowiska podkreślił, że koordynacja polityki i współpracy w zakresie programów rozwoju zaawansowanych technologii ochrony środowiska, w powiązaniu z całościową polityką wspierania przedsiębiorczości, przyczyni się do szybszego wzrostu gospodarczego. W dyskusji zastanawiano się także, w jaki sposób zidentyfikować problemy ochrony środowiska wymagające innowacyjnych technologii, które mogłyby stać się przedmiotem współpracy polsko-niemieckich zespołów badawczych. Informacje te w formie bazy danych będą dostępne dla partnerów naukowych, jak również przemysłowych na stronach internetowych sieci INCREASE oraz sieci ENVITECH-Net.

Jan Skowronek, Dyrektor Instytutu Ekologii Terenów Uprzemysłowionych, dziękując w imieniu organizatorów za aktywny udział w seminarium stwierdził, że podejmując ideę stworzenia “Banku problemów technologii ochrony środowiska” opieramy się na zasobach sfery naukowo-badawczej a ściśle współpracując z przemysłem przy opracowaniu i wdrażaniu innowacyjnych technologii stwarzamy szansę na jeszcze szybszą poprawę stanu środowiska, a tym samym jakości naszego życia, i szybsze wdrożenie zrównoważonego rozwoju.

Fotoreportaż: